Thông tin tổng hợp

Posts tagged “Trung Quốc

Đứng riêng

Hệ lụy Trung Quốc vươn ra toàn cầu (K2): Nhà nước hà hơi tiếp sức

Để đạt được mục tiêu chiến lược vươn ra thế giới, trong những năm 2000, Trung Quốc đã thúc đẩy công cuộc tìm kiếm các dự án đầu tư sinh lời và những thị trường mới tiềm năng trên toàn cầu thông qua các chính sách kinh tế đối ngoại cụ thể. Từ đó, không chỉ ở châu Á, doanh nghiệp Trung Quốc bắt đầu “đổ bộ” vào các nước châu Phi, Mỹ Latin, châu Âu…

Nỗ lực nâng cấp doanh nghiệp

Tầm quan trọng của việc hỗ trợ về chính sách đối với nỗ lực vươn ra thế giới của các công ty Trung Quốc, ở mức độ lớn, bắt nguồn từ tham vọng phát triển thiên về kinh doanh nhằm gia nhập vào phân khúc thị trường công nghệ cao. Và không chỉ có các doanh nghiệp nhà nước được hỗ trợ. Ngày nay, các công ty tư nhân lớn cũng được các lãnh đạo nhà nước coi như “nhà vô địch của quốc gia”, xứng đáng nhận được các hỗ trợ về chính sách. Một động cơ khác thúc đẩy các nhà hoạch định chính sách Trung Quốc hỗ trợ cho chiến lược đầu tư ra nước ngoài là những biến động kinh tế-xã hội đáng lo ngại của quốc gia này. Một trong các vấn đề quan trọng mà chính phủ đã xác định vào những năm 2000 là các công ty mới chỉ cạnh tranh bằng cơ chế lương thấp. Do đó, cũng giống như các nền kinh tế mới nổi trước đây, Trung Quốc muốn tiến lên trong chuỗi giá trị và phát triển những nguồn lực sáng tạo nội sinh thêm lớn mạnh. Nhiều nỗ lực rộng khắp đã được thực hiện nhằm kết hợp tính sáng tạo của doanh nghiệp với các năng lực của nhà nước. Xu hướng hỗ trợ các công ty tiến ra toàn cầu, ở một mức độ lớn, xuất phát từ những nỗ lực “nâng cấp” này – và rõ ràng, các công ty đã được hỗ trợ thậm chí lớn hơn nhiều so với các nền kinh tế mới nổi khác cũng đang khuyến khích doanh nghiệp trong nước đầu tư ra nước ngoài.

(more…)

Advertisements

Đứng riêng

Hệ lụy Trung Quốc vươn ra toàn cầu (K1): Tăng cường bành trướng

Ngày nay, OFDI của Trung Quốc bao gồm nhiều thành phần khác nhau, từ các hợp đồng quốc tế, công ty liên doanh, công ty con tại nước ngoài cho đến hình thức mua bán sáp nhập và mua cổ phần. Sau khi tạo được các mối liên kết quốc tế thông qua bán hàng trực tiếp, các công ty Trung Quốc thường thiết lập các thỏa thuận hợp đồng ở nước ngoài (thí dụ các dự án cơ sở hạ tầng) và cuối cùng là đầu tư ra nước ngoài. Bằng cách đó, các công ty này đi theo con đường phát triển kinh tế được vạch ra bởi các công ty khác đến từ những nền kinh tế mới nổi đã có hoạt động đầu tư ra nước ngoài.

Vươn lên vị trí thứ 3 OFDI

Từ năm 2004 trở đi, đầu tư ra nước ngoài của Trung Quốc tăng đáng kể. Tổng vốn đầu tư ra nước ngoài của Trung Quốc tăng đạt 118 tỷ USD trong năm 2007 và vẫn tiếp tục gia tăng sau năm 2008, đối lập với xu hướng sụt giảm đầu tư nước ngoài toàn cầu. Năm 2013, tổng vốn đầu tư ra nước ngoài của Trung Quốc đạt 614 tỷ USD. Tổng vốn đầu tư ra nước ngoài của Trung Quốc vẫn còn nhỏ so với tổng vốn đầu tư toàn thế giới, tuy nhiên, xét về dòng vốn đầu tư ra nước ngoài, Trung Quốc đã vươn lên xếp vị trí thứ 3 trong số 6 nước đầu tư dẫn đầu thế giới trong những năm qua.

Các công ty Trung Quốc chủ yếu tập trung đầu tư tại châu Á và các thị trường mới nổi khác, trọng tâm là ngành sản xuất, khai khoáng và bán buôn bán lẻ. Tuy nhiên, mục tiêu của các công ty Trung Quốc là nhắm đến các nền kinh tế OECD lớn nhất (Đức, Anh, Canada, Hoa Kỳ). Như việc xây dựng nền tảng xuất khẩu để tiếp cận tốt hơn thị trường Bắc Mỹ, tăng cường các hoạt động của Trung Quốc tại Mỹ Latin.

Các công ty mở rộng hoạt động quốc tế có thể phân chia các loại: Những công ty xuất khẩu tập trung sử dụng một sản phẩm đơn lẻ hoặc một lĩnh vực thị trường đơn lẻ để đặt chân lên thị trường quốc tế. Những doanh nghiệp có sức cạnh tranh quốc tế trong các mảng công nghệ cao – như TCL trong lĩnh vực sản xuất tivi, Lenovo trong ngành công nghiệp máy tính, và Huawei và ZTE trong lĩnh vực viễn thông. Thành công của họ, một phần có được là nhờ biết dựa vào sự hỗ trợ của các cơ sở nghiên cứu trong nước. Doanh nghiệp khai thác tài nguyên đặt mục tiêu bảo đảm nguồn nguyên liệu thô. 3 công ty dầu khí lớn của Trung Quốc (Sinopec, Petrochina, CNOOC) đang hoạt động trong nhiều dự án dầu và khí thiên nhiên ở nhiều quốc gia, trong đó có các nước nhạy cảm về địa chính trị như Iraq và Iran.

 Liên doanh và thâu tóm

Các công ty Trung Quốc đang ngày càng cố gắng hội nhập vào thị trường toàn cầu thông qua hoạt động mua bán sáp nhập xuyên biên giới. Về cơ cấu OFDI, trong năm 2011, 44% vốn OFDI của Trung Quốc bao gồm hoạt động mua bán sáp nhập, trong khi 55% còn lại là đầu tư mới. Năm 2012, các công ty Trung Quốc ở đại lục tiến hành 191 vụ sáp nhập ở nước ngoài với trị giá  giao dịch cao kỷ lục đạt 65,2 tỷ USD, tăng vọt hơn 50% từ 42,4 tỷ USD trong năm 2011.

Cuối cùng, tương tự như doanh nghiệp ở các nền kinh tế mới nổi khác khi đầu tư ra nước ngoài, tài sản chiến lược quan trọng mà các công ty Trung Quốc đang cố gắng theo đuổi là tạo dựng những thương hiệu toàn cầu. TCL, công ty sản xuất tivi lớn thứ tư thế giới trong năm 2012, là một thí dụ điển hình. TCL là một trong các công ty Trung Quốc đầu tiên cạnh tranh với các công ty đa quốc gia lớn trên trường quốc tế. Trong những năm 2000, chiến lược của công ty đã được niêm yết này là tìm kiếm liên doanh với những nhà sản xuất nước ngoài hàng đầu và tìm kiếm các thương vụ sáp nhập xuyên biên giới. Trong năm 2002 và 2003, công ty này đã mua được Schneider, một doanh nghiệp phá sản của Đức và công ty Go Video có trụ sở ở Hoa Kỳ. Quan trọng hơn, vào năm 2004, TCL đã thành lập liên doanh với các hãng điện tử lớn có trụ sở tại Pháp là Thomson và Alcatel, trong đó, TCL lần lượt giữ 67% và 55% vốn cổ phần. Cho đến bây giờ, TCL hoạt động theo chiến lược đa thương hiệu (TCL, Thomson, Alcatel), và trải rộng hoạt động sản xuất và mạng lưới kinh doanh của mình đến rất nhiều quốc gia, một phần cũng nhờ vào những nền tảng vững chắc và các kênh phân phối của các công ty liên doanh.

Để hiểu được tầm quan trọng của việc hỗ trợ về mặt chính sách đối với xu hướng quốc tế hóa của Trung Quốc, cần phải xem xét cơ cấu kinh tế trong nước của quốc gia này. Nền kinh tế chính trị hiện tại của Trung Quốc là nền kinh tế thị trường điều tiết bởi nhà nước. Đây là một hình thức có sự can thiệp lớn của nhà nước – hệ quả từ nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung quan liêu, trình độ phát triển thấp nên được tập trung hỗ trợ phát triển tối đa.

Nợ công phình to, bằng 250% GDP

Nếu như cả châu Âu phải gồng mình với món nợ công của Hy Lạp thì chỉ riêng một công ty nhà nước của Trung Quốc đã nợ đến 614 tỷ USD (gần gấp đôi món nợ của cả nước Hy Lạp). Nhân dân Nhật báo đã tung tín hiệu cảnh báo rằng sau khi mở van cho việc cung cấp tín dụng kích thích tăng trưởng kinh tế, Trung Quốc giờ đây phải giới hạn mức nợ công của mình nhằm ngăn chặn các khoản nợ khó đòi và tránh khủng hoảng tài chính.

Theo Nhân dân Nhật báo, nợ công Trung Quốc, vốn đã tăng cao và được chính quyền khuyến khích để vực dậy các hoạt động kinh tế đang bị khó khăn, không thể tiếp tục tăng triền miên. Theo đánh giá của Bloomberg Intelligence, nợ của Trung Quốc tổng cộng lên đến gần 250% GDP và các ngân hàng đang ghi nhận một đà tăng nhanh chóng của những khoản tín dụng khó đòi.

EU bác bỏ trao quy chế nền kinh tế thị trường cho Trung Quốc

Với 546 phiếu thuận và chỉ 28 phiếu chống, ngày 12-5, Nghị viện châu Âu (EP) đã thông qua nghị quyết bác bỏ việc trao quy chế nền kinh tế thị trường cho Trung Quốc. Đây là kết quả ngoài mong đợi của Trung Quốc, khi nước này hy vọng sẽ được Liên minh châu Âu (EU) chính thức trao quy chế nền kinh tế thị trường vào cuối năm nay.

Nghị quyết nêu rõ năng lực sản xuất dư thừa và xuất khẩu các mặt hàng giá rẻ của Trung Quốc đang gây ra “những hậu quả nghiêm trọng đối với môi trường, tình hình kinh tế – xã hội” cho các nước thành viên EU. Nghị quyết trên cũng cho biết có tới 56 trong tổng số 73 biện pháp chống bán phá giá hiện nay của EU là nhằm vào các sản phẩm nhập khẩu từ nền kinh tế lớn thứ hai thế giới này.


Đứng riêng

Australia cần giữ cân bằng với Trung Quốc ở Biển Đông

Mới đây, Lầu Năm Góc đưa tàu khu trục có tên lửa dẫn đường USS William P. Lawrence đi vào bên trong vùng 12 hải lý xung quanh khu vực Trung Quốc xây dựng trên Đá Chữ Thập ở Biển Đông. Đây là lần thứ 3 kể từ tháng 11/2015, Hải quân Mỹ tiến vào khu vực này và tái khẳng định quyết tâm của Washington rằng Bắc Kinh không có tuyên bố chủ quyền đối với các đảo nhân tạo ở đó.

Đây là hành động thể hiện sức mạnh bá chủ toàn cầu nhằm ngăn chặn một Trung Quốc ngày một lớn mạnh. Liệu Australia có nên tán thành đề nghị của Mỹ tham gia tuần tra tự do hàng hải? Có thể nói, Australia là một cường quốc bậc trung, thương mại phát triển nhanh chóng, có quan hệ thương mại với Trung Quốc và không có tuyên bố chủ quyền trong khu vực.

Tại Australia hiện có nhiều quan điểm khác nhau. Công đảng đối lập có phần quyết đoán hơn so với Liên đảng cầm quyền.

(more…)


Đứng riêng

Mỹ lo ngại khả năng lộ cách thức giám sát tại Biển Đông

Vụ thiếu tá hải quân Mỹ Edward Lin bị cáo buộc làm gián điệp cho Đài Loan và có thể là Trung Quốc đã đặt ra vấn đề liên quan tới hiệu quả của công tác phản gián của Mỹ.

           Một trong những ảnh hưởng nghiêm trọng của vụ việc này có thể làm tổn hại tới phương tiện và hoạt động tuần tra trên biển của Mỹ ở Biển Đông.

          Theo cáo trạng của Hải quân, Thiếu tá hải quân Edward Lin, công dân Mỹ gốc Đài Loan, bị cáo buộc 2 tội danh gián điệp, 3 tội danh âm mưu làm gián điệp, 3 tội danh lập báo cáo chính thức giả và 5 tội danh trao đổi thông tin quốc phòng cho một người không được phép nhận.

           Đài Loan, một đồng minh chiến lược quan trọng với Mỹ, đã phủ nhận liên đới tới vụ việc này trong khi FBI và Cơ quan điều tra tội phạm Hải quân cùng theo đuổi như một “trường hợp an ninh quốc gia”. Vụ việc này, cũng giống như nhiều sự vụ khác do Snowden công bố, làm rõ hơn câu ngạn ngữ tình báo cổ điển “không có cơ quan tình báo thân thiện, chỉ có cơ quan tình báo của một quốc gia thân thiện”.

(more…)


Đứng riêng

Quan hệ Trung – Mỹ nhìn từ Hiệp định đầu tư song phương

Trung Quốc và Mỹ là hai nước có tổng lượng kinh tế lớn nhất thế giới hiện nay, quan hệ hai nước ảnh hưởng đến cục diện chính trị và kinh tế toàn cầu. Thời gian gần đây, phía quân đội Mỹ liên tiếp có những hành động tại khu vực Biển Đông (Trung Quốc gọi là biển Hoa Nam), Trung Quốc cũng đã thể hiện thái độ thông qua việc từ chối để tàu sân bay Mỹ cập cảng Hong Kong, do vậy có một số người lo ngại quan hệ Trung- Mỹ sẽ căng thẳng, ảnh hưởng đến phát triển kinh tế của hải nước và toàn cầu.

          Về vấn đề này, Chủ tịch Hội Liên hiệp sản xuất – thương mại Trung Hoa tại Hong Kong, Lý Tú Hằng (Li Xiuheng) cho rằng không cần thiết phải quá lo ngại về quan hệ Trung- Mỹ hiện nay. Bởi vì, Bắc Kinh và Washington Mỹ đều hiểu rất rõ đạo lý “hợp tác sẽ cùng có lợi, đối kháng sẽ cùng thiệt hại”, quan hệ hai nước tuy khó tránh khỏi va chạm, nhưng sẽ vẫn duy trì cục diện “đấu tranh mà không phá vỡ”. Hồi tháng 4 vừa qua, trong một chuyến công cán tới Mỹ, khi gặp Tổng thống Obama, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã bày tỏ rõ, Trung Quốc sẵn sàng cùng với Mỹ nỗ lực, tranh thủ sớm đạt được Hiệp định đầu tư song phương Trung-Mỹ (BIT). Từ đó có thể thấy, dòng chính trong quan hệ Trung-Mỹ vẫn là lấy lợi ích kinh tế làm trọng tâm, khi nhận rõ điểm này sẽ tự nhiên thấy được BIT quan trọng hơn nhiều so với những ồn ào tại khu vực Biển Đông hiện nay.

(more…)


Đứng riêng

Trung – Mỹ đối đầu: Cuộc chiến giành quyền kiểm soát Biển Đông

Tạp chí Phố Wall đã trích dẫn một nguồn tin trong Chính phủ Mỹ cho biết Washington đã huỷ chiến dịch quân sự nhằm khẳng định tự do hàng hải tại Biển Đông được ấn định tổ chức vào tháng 4. Theo nguồn tin, Washington muốn “hạ nhiệt căng thẳng” xung quanh bãi đá Scarborough mà Philippines và Trung Quốc đang có tranh chấp chủ quyền.

Manila khẳng định Trung Quốc đang có kế hoạch xây “hàng không mẫu hạm không thể đánh chìm” tiếp theo ở bãi đá scarborough, nghĩa là một căn cứ quân sự với hạ tầng đi kèm có khả năng tiếp nhận máy bay và tàu quân sự. Trung Quốc đã xây dựng các căn cứ tương tự trên các hòn đảo thuộc quần đảo Trường Sa đang có tranh chấp chủ quyền giữa Trung Quốc, Việt Nam, Philippines, Malaysia và Brunei. Tại đây, Bắc Kinh không tiếc tiền bạc, đã bồi đắp các hòn đảo nhân tạo và xây dựng căn cứ quân sự. Còn tại bãi đá Scarborough, công việc bồi đắp chưa được tiến hành.

Xung đột xung quanh bãi đá Scarborough chỉ là môt trong số các cuộc tranh chấp lãnh thổ ở Biển Đông, nơi lợi ích của các quốc gia nhỏ bé ở Đông Nam Á xung đột với Trung Quốc – quốc gia có tham vọng kiểm soát toàn bộ Biển Đông.

(more…)


Đứng riêng

Bà Aung San Suu Kyi sẽ chuyển tải thông điệp gì đến ASEAN?

Myanmar, đã từng một thời bị cô lập ở khu vực và trên toàn thế giới, đang nhanh chóng mở cửa. Đại điện ngoại giao của các nước thuộc ASEAN đang hết sức chú ý đến quan hệ với một đối tác mới đến từ quốc gia này, người không xa lạ với họ: vị ngoại trưởng, nhà lãnh đạo nhiều sức hút – bà Aung San Suu Kyi.

            Chúng ta sẽ sớm chứng kiến bà Suu Kyi đi thăm các nước châu Á và xa hơn thế, để dự các hội nghị thượng đỉnh quốc tế và đại diện cho chính phủ của Liên đoàn Quốc gia vì Dân chủ (NLD) trên các diễn đàn đối ngoại. Trên cương vị Ngoại trưởng, Quý bà (biệt danh của bà Suu Kyi) sẽ vạch ra các đường hướng chính sách ngoại giao của Myanmar. Những người trong cuộc đã dự đoán rằng Myanmar sẽ tiếp tục cách tiếp cận “độc lập” và “chủ động” hiện tại trong quan hệ quốc tế, nhưng cũng tồn tại hy vọng rằng họ sẽ trở thành một nhân tố năng động hơn ở cấp khu vực.

(more…)